Samen werken aan lokale bereikbaarheid: de VOC als structurele gemeentelijke belangenbehartiger rondom mobiliteit en infrastructuur

Welkom op deze pagina. Waarschijnlijk heeft u onze informatiebrochure ontvangen of heeft u elders gehoord of gelezen over de plannen van de VOC om zich om te vormen tot structurele gemeentelijke belangenbehartiger voor mobiliteit en infrastructuur. Op deze pagina leggen wij onze plannen uit. En u kunt ook uw gegevens achterlaten als u meer over ons of ons aanbod aan gemeenten wil weten.

VOC: van openbaar vervoer naar structurele belangenbehartiging rondom mobiliteit & infrastructuur voor gemeenten
Wat is de meerwaarde van het lidmaatschap van de VOC voor mijn gemeente?
Wat vraagt de VOC aan Nederlandse gemeenten?
Wat is de relatie van de VOC met de VNG?
Blijft de VOC wel haar naam houden met deze verandering van werkzaamheden?

VOC: van openbaar vervoer naar structurele belangenbehartiging rondom mobiliteit & infrastructuur voor gemeenten

De Vereniging Openbaar vervoer Centrumgemeenten gaat haar werkzaamheden uitbreiden. Dat betekent dat we niet alleen werkzaam zijn binnen het openbaar vervoer, maar ons gaan richten op het brede veld van mobiliteit en infrastructuur op gemeentelijk niveau. U kunt daarbij denken aan bijvoorbeeld fietsbeleid, parkeren, verkeersveiligheid en elektrisch rijden. Maar ook aan ontwikkelingen die de lokale bereikbaarheid beïnvloeden, zoals big data en demografische veranderingen. De reden voor de VOC om de onderlinge kennisuitwisseling en de gemeentelijke belangenbehartiging in deze thema’s op te pakken is de verminderde ondersteuningscapaciteit bij de VNG. Via de VOC behouden de gemeenten hun slagkracht en zorgen we er voor dat de wensen en problematiek van gemeenten op landelijk niveau terecht komen. Dankzij het netwerk van de VOC en door de opname van de ambtelijke adviescommissie voor mobiliteitszaken (IVO) kunnen we hier nu al invulling aan geven. De aangesloten gemeenten bepalen de agenda van de VOC. Graag nodigen de 26 VOC-gemeenten daarom hun collega’s uit om zich aan te sluiten en samen te werken aan lokale bereikbaarheid.

Onze verplaatsingsbehoeften veranderen en ook de manier waarop wij onszelf verplaatsen verandert.
De samenleving verwacht ook dat mobiliteitsmiddelen veiliger, begrijpelijker en schoner worden. Dit is niet alleen een uitdaging voor de Rijksoverheid en provincies. Ook gemeenten zijn aan de slag met deze vraagstukken. Zij beheren immers de meeste infrastructuur in ons land en verplaatsingen beginnen en eindigen altijd lokaal. Dat vraagt om ingrepen in onze ruimtelijke inrichting, aanpassingen aan wetgeving en beleid, verandering van gedrag. De VOC wil gemeenten helpen om grip te krijgen op deze ontwikkelingen. Niet alleen door beïnvloeding van het landelijke beleid, financieringsafspraken en wetgeving, maar juist door het mogelijk maken van onderlinge uitwisseling, het beantwoorden van inhoudelijke vragen over wetgeving en beleid, kennisdeling en het leggen van nieuwe contacten. De VOC wil actief optreden namens gemeenten. Niet alleen reageren maar ook agenderen van ontwikkelingen en oplossingen. Daarbij is bestaand beleid niet ons eerste uitgangspunt.

De VOC wil letterlijk gaan samenwerken met kennispartijen zoals SWOV en CROW door er fysiek aanwezig te zijn en kennisuitwisseling te versnellen. En wij willen organisaties van beheerders en beleidsmakers dichter bij elkaar brengen. Onze manier van werken rondom openbaar vervoer en doelgroepenvervoer willen wij dus ook gaan hanteren bij andere mobiliteitsonderwerpen, waarbij de VOC ook breder kijkt dan het vakgebied door contact te leggen met andere disciplines zoals het sociaal domein, duurzaamheid en fiscaliteit.

Kortom: de VOC wil namens gemeenten aan de slag als:

• Actieve lobbyist en vertegenwoordiger van gemeenten op het snijvlak van openbaar bestuur en mobiliteit
• Inhoudelijke speler en koersbepaler bij landelijke en Europese ontwikkelingen en vraagstukken die de bereikbaarheid van gemeenten beïnvloeden
• Platform voor kennisdeling dat gemeenten helpt om onderling kennis en ervaring uit te wisselen: niet zelf het wiel uitvinden, maar het wiel verder perfectioneren
• Adviseur en ondersteuner voor vragen op juridisch gebied, het ontsluiten van kennis en ervaringen van gemeenten, het verbinden met relevante spelers

Wat is de meerwaarde van het lidmaatschap van de VOC voor mijn gemeente?

De VOC beengt op dit moment gemeenten bij elkaar die zich bezighouden met het Openbaar Vervoer en doelgroepenvervoer. Via onze contactgroep OV wisselen gemeenten kennis, ervaringen en contacten over deze onderwerpen en hun gemeentelijke ontwikkelingen uit. En de VOC brengt gemeenten en relevante partijen zoals de regionale vervoerders, Prorail, NS met elkaar in contact. Maar de Rijksoverheid en de Tweede Kamer weten ons ook te vinden. Zoals hierboven beschreven willen wij deze werkzaamheden ook gaan verrichten rondom andere onderwerpen op mobiliteitsgebied.

De Rijksoverheid doet voor deze onderwerpen altijd zaken met het Intergemeentelijk Verkeersoverleg, dat nu onderdeel is van de VOC, en de G4 verkeer en vervoer voor de vier Randstad-steden. De provincies zitten aan tafel via het IPO en DOVA (OV-autoriteiten). Aan het eind van het proces worden er altijd bestuurlijke afspraken gemaakt, maar het ambtelijke voorwerk gaat altijd via deze werkvormen.

Uiteraard maken gemeenten deel uit van hun bestuurlijke en ambtelijke overleggen over mobiliteit op regionaal en provinciaal niveau. Daar gaat het over verdeling van geld, prioriteiten stellen en maatregelen in gang zetten die de bereikbaarheid verbeteren. De VOC wil zich richten op landelijk beleid, strategie en wetgeving. Het is voor de Rijksoverheid ook belangrijk dat beleid en wetgeving voor gemeenten uitvoerbaar zijn, dat er behoorlijk bestuur wordt gevoerd en dat doelstellingen - denk bijvoorbeeld aan de aanpak van klimaatverandering - ook sneller behaald worden dan wanneer er maar met enkele gemeenten of alleen de provincies overlegd wordt. En aan de andere kant hebben gemeenten er ook belang bij dat hun stem wordt gehoord. Via de VOC als structurele belangenbehartiger wordt het gemakkelijker om als gemeenten invloed uit te oefenen op landelijke ontwikkelingen, om contacten te leggen en ook om wensen, problemen en oplossingen in kaart te brengen en mee te geven richting de Rijksoverheid, andere overheden en koepelorganisaties.

Wat vraagt de VOC aan Nederlandse gemeenten?

De VOC is een vereniging ván en vóór gemeenten. Aangesloten gemeenten bepalen dus welke dossiers en onderwerpen er worden opgepakt. Als eerste stap benaderen wij een viertal groepen van gemeenten: de G4-steden, de gemeenten die zijn aangesloten bij het Intergemeentelijk Verkeersoverleg, een vijftal 100.000-plusgemeenten zonder aansluiting bij een landelijk platform en gemeenten met een stedelijke vervoersvoorziening. Daarnaast wil de VOC zich graag uitbreiden onder middelgrote gemeenten. Voor beide partijen zijn er inhoudelijke en strategische voordelen om onder één vlag te werken aan lokale bereikbaarheid. Met meer aangesloten gemeenten kunnen wij extra middelen genereren om onze ambitie te verwezenlijken. Ons uitgangspunt is dat de VOC een lichte en wendbare organisatie moet zijn.

De deur naar gemeenten met minder dan 50.000 inwoners staat zeker open. Juist bij deze gemeenten leven er vaak vragen of zoekt men ambtelijk of bestuurlijk een sparringpartner om mee te denken. De VOC onderzoekt daarom de mogelijkheden voor participatie door deze groep gemeenten, bijvoorbeeld door het afnemen van specifieke diensten of een “light lidmaatschap”, zodat ook zij kunnen profiteren van onze dienstverlening, kennis en netwerken. Wij denken ook aan een apart “stadsbustarief”, zodat kleinere gemeenten met een vorm van lokaal openbaar vervoer lid kunnen worden van de VOC.

Wat is de relatie van de VOC met de VNG?

De VOC is een “gelieerde vereniging” van de VNG. Dit betekent dat de VOC zelfstandig opereert maar ondersteuning krijgt vanuit de VNG en met de VNG samenwerkt, bijvoorbeeld door de bestuurlijke commissie Milieu, Energie en Mobiliteit te adviseren over OV-onderwerpen. De relatie tussen de VNG en VOC met nieuwe werkzaamheden moet nog tussen beide partijen worden besproken. Daarbij valt te denken aan zaken zoals bestuurlijke advisering, afbakening van de inzet en het gezamenlijk optrekken rondom ontwikkelingen en standpunten. Los daarvan zijn er talloze onderwerpen die prima zelfstandig door de VOC kunnen worden opgepakt en waarmee wij graag aan de slag gaan met andere samenwerkingspartners.

Momenteel is de VOC op bestuurlijk niveau met de VNG verbonden via: wethouder Ed Rentenaar (Lelystad), die als adviseur openbaar vervoer VOC inhoudelijke input levert aan de bestuurlijke commissie Milieu, Energie en Mobiliteit. Wethouder Jannie Visscher (Eindhoven) is bestuurlijk portefeuillehouder doelgroepenvervoer bij de VOC en lid van de bestuurlijke commissie Zorg en Welzijn, waar zij de integratie tussen openbaar vervoer en doelgroepenvervoer ter sprake brengt.

Blijft de VOC eigenlijk wel zo heten met nieuwe werkzaamheden?

Daarover zijn wij aan het nadenken. Want bij het oppakken van meer en bredere mobiliteitsonderwerpen past ook een andere naam en huisstijl. In brede zin wordt er gekeken naar naamgeving, bestuur, financieringsmodel en lidmaatschapsvoorwaarden. Dit alles gebeurt in samenspraak met onze aangesloten gemeenten.

Contactpersonen voor de VOC

Neem voor meer informatie gerust contact op met:

Alex Mink, via telefoonnummer 070-3738713 of e-mailadres [email protected]